GS Việt bị đạo văn: Dùng homepage “nổ” là bêu xấu mình

By admin on December 8, 2011

  • Sharebar

- Tự giới thiệu mình một cách trung thực, không đánh bóng, không bôi trơn vẫn hay hơn, nhanh hơn, chân tình, chính xác hơn -  “đồng nạn nhân” trong hai vụ đạo văn như đã nêu là GS.TS. Nguyễn Đăng Hưng chia sẻ về tính chính danh trong khoa học.

TIN LIÊN QUAN


Chính danh

 

Vừa là một nạn nhân của tác giả ma, theo Giáo sư, làm thế nào để tránh tệ nạn tác giả ma?

Theo tôi thì khó tránh việc này nhất là mình là tác giả. Khi mình gởi bài cho một tạp chí khoa học, họ đưa đi thẩm định, như vậy đã công khai cho một số người! Nếu gặp người không đàng hoàng là thua.

Câu hỏi này nên đặt cho tổng biên tập các tạp chí khoa học, …. Cái mình có thể làm là luôn luôn cảnh giác và phát hiện có sao chép là phải phản ứng ngay. Như vậy phải thường xuyên theo dỏi các tạp chí khoa học có chủ để gần mình. Việc này không dễ vì có quá nhiều tạp chí, nhất là ngày nay thượng vàng hạ cám đều có hết.

 

GS Nguyễn Đăng Hưng. Ảnh tamnhin
GS Nguyễn Đăng Hưng. Ảnh tamnhin.net

Nghĩa là ban biên tập các tạp chí khoa học và phản biện phải xem xét danh tính của tác giả trước khi thẩm định bài gửi đăng?

Đúng vậy. Tính chính danh của tác giả là việc đi đầu là chuẩn mực của nhà khoa học. Tuy nhiên, đòi hỏi này hơi khó vì cái quan trọng bao giờ cũng là nội dung bài báo. Nhất là ngày nay tác giả tới rất nhiều phương trời khác nhau, phần đông là tác giả trẻ chưa thành danh.

Vấn đề mà tạp chí phải chọn lưa các thành viên thẩm định có năng lực. Họ phải là người am hiểu và đọc thường xuyên và nhất là có chính danh rõ rành, có đạo đức khoa học sáng tỏ. Ta chỉ có thể giảm thiểu cái xấu chứ ta không thể triệt tiêu tuyệt đối được.

Lập homepage không phải… nổ

Như Giáo sư đã nói tính chính danh của tác giả là việc đi đầu là chuẩn mực của nhà khoa học. Như vậy tính chính danh có giúp giảm tệ nạn tác giả ma? Giáo sư có nghĩ rằng mỗi nhà khoa học nên xây dựng cho mình một homepage (trang web cá nhân) với đầy đủ thông tin về hoạt động khoa học sẽ góp phần quan trọng trong việc giảm tệ nạn tác giả ma?

Đúng vậy. Đây là cách có tính tích cực và hữu hiệu nhất. Homepage là xây dựng hình ảnh trung thực của tác giả, của nhà khoa học. Qua homepage người ta có thể kiểm tra và đánh giá năng lực và cống hiến của cá nhân. Không thể dùng homepage để khoe khoang, để “nổ” vô lối được vì như vậy sẽ bị phát hiện ngay và tự bêu xấu chính mình.

Tuy nhiên, một số người cho rằng việc tạo homepage, giới thiệu hoạt động khoa học, thành tựu, … là hành vi “nổ”. Giáo sư nghĩ sao về vấn đề này?

Phê phán trên thường đến từ những cá nhân không có công trình khoa học hoặc có nhưng rất hạn chế cả về chất lượng và số lượng, những kẻ không chung đụng với nghiên cứu khoa học, không có tinh thần khoa học. Vì tôn trọng sự thực chính là có tinh thần khoa học. Nói lên sự thực về hoạt động khoa học của cá nhân mình là thể hiện tính chân thật của mình trước mọi người. Đây là điều rất quan trọng trong môi trường khoa học.

Ở các nước phát triển, hầu hết các nhà khoa học, ngay cả các nghiên cứu sinh, đều có hompage để giới thiệu hoạt động khoa học và những thành tựu họ đạt được.

Xin Giáo sư vui lòng cho biết ở Châu Âu hay ở các nước phát triển có khái niệm “nổ” hay không?

Làm sao gọi là “nổ” được? Cách nói này hình có cái gì suy bụng ta ra bụng người! Đó là cách nói của thiểu số bất lực kém cỏi, mà lòng thì đầy rẫy những đố kỵ có nguyên do phát xuất từ đời thường có nhiều uẩn khúc. Khái niệm “nổ” chỉ dùng để bài bác người có sự nghiệp chính đáng, và để chạy chữa cho sự yếu kém, bất lực.

Ở Châu Âu hay các nước, tôi ít khi nghe khái niệm “nổ”, gần như không có.

Ở Âu và Mỹ, người ta bảo: Anh phải nói về anh, nói hết mà nói thực. Anh bảo “tôi đã viết bài báo này nọ, tôi đã nhận được giải thưởng kia” mà đó là sự thực thì người ta sẽ đánh giá cao anh chứ ít khi người ta bĩu môi “quá nổ”. Và người ta có cơ sở kiểm chứng ngay mà.

Nếu anh nói không thực thì anh đặt dấu chấm hết cho lòng tin cậy ở đời sống khoa học, ngay cả đời sống thường nhật của anh.

Khái niệm “hữu xạ tự nhiên hương” là quan điểm cổ truyền Á Đông, có trước thời đại bùng nổ của thông tin INTERNET. Nếu duy trì nó như một chuẩn mực bất biến duy nhất, thì theo tôi, sẽ dẫn đến thái độ thụ động, ỡm ờ, khó phù hợp với ngày nay. Anh có gì hay, sớm muộn người ta sẽ biết, đúng vậy.

Ngày xưa có người sau khi mất đi, qua bao thăng trầm của công việc tìm tòi nghiên cứu, người ta mới xác định được tầm vóc của nhân vật. Phải chăng đại thi hào dân tộc Nguyễn Du đã từng lo ngại cho tình trạng này mà đã thốt ra:

Bất tri tam bách dư niên hậu. Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như.
(Ba trăm năm sau không biết có ai khóc Tố Như không?)

Tôi nghĩ, tự giới thiệu mình một cách trung thực, không đánh bóng, không bôi trơn vẫn hay hơn, nhanh hơn, chân tình, chính xác hơn.

Là nhà khoa học hôm nay, tôi cho rằng việc lấy chính danh trong giao tế là cách lựa có đạo đức và hiệu quả nhất.

Nếu họ cứ hiểu vậy tôi cũng chịu thua

Theo Giáo sư nói thì hình như chụp mũ “nổ” là một sự ngụy biện, một hành vi xấu. Nhưng có người cho rằng nhà khoa học cần phải khiêm tốn, và “nổ” (tức giới thiệu hoạt động khoa học và thành tựu khoa học,…) nghĩa là không khiêm tốn. Giáo sư nghĩ sao về việc nhiều người cố tình lập lờ giữa khiêm tốn và “nổ”?

Cái lạ là ngay cả các Việt Kiều sống lâu năm nước ngoài, ở các nước tiên tiến mà còn không biết hay không học được thái độ khách quan vô tư này.

Tôi lập homepage rất sớm và khi viết e-mail tôi thường lấy chính danh dự giới thiệu, tôi đã bao lần bị một vài Việt Kiều bĩu môi bảo tôi hay “nổ” và “nổ” thường xuyên!

Có kẻ rất vô duyên trực tiếp viết e-mail khuyên tôi không nên lấy chính danh như vậy vì anh ta cho rằng nên khiêm tốn thì được người ta ưa hơn ().

Được ưa tôi cũng thích, nhưng làm người trung thực tôi vẫn thích hơn. Kết quả là tôi chưa bao giờ thay đổi cách ứng xử. Chỉ cần 51% người ưa tôi vì sự chân thật của tôi là tôi đủ vui rồi.

Tôi vẫn nghĩ tôi là người khiêm tốn khi nói thật về mình một cách không phô trương quá lố. Cái lạ là sự thực về mình có thể làm mất lòng một số người!

Tôi xin chịu thua với số người này là tôi tự bảo tôi không thể giúp họ chữa trị được. Tốt hơn hết là bớt giao du với họ.

Tóm lại theo Giáo sư thì tính chính danh của các nhà khoa học thể hiện qua việc xây dựng homepage giới thiệu hoạt động khoa học, thành tựu khoa học,… là rất cần thiết, nhất là góp phần làm giảm tệ nạn tác giả ma, và đây không thể xem là “nổ” như sự chụp mũ của vài người. Cuối cùng xin Giáo sư có đôi lời nhắn nhủ đối với những người bắt đầu hay đang làm khoa học về những vấn đề đề cập ở trên?

Tôi cho rằng homepage là phương tiện hiện đại để tự khẳng định, tự giới thiệu mình một cách trung thực trong giao tế đối với những người đang và sẽ làm khoa học. Đây không phải là phương tiện duy nhất, nhưng là phương tiện tiện ích nhất.

Tôi cho rằng những phê phán thiển cận và xuyên tạc chỉ nên làm ta mỉm cười cho qua, không nên để ý bận tâm, mất thì giờ. Đời còn nhiều người tốt, còn nhiều niềm vui.

Nên cám ơn những ai nghĩ tốt về mình vì mình trung thực!

Nên cầu trời tha thứ cho những ai có ác ý hay cố ý hiểu lầm về mình!

Vài nét tiểu sử GS Nguyễn Đăng Hưng
Ông là người có hai quốc tịch Việt Nam và Bỉ. Được sinh ra ở Miền Trung, nhưng ông theo học trung học ở Sài Gòn và sau đó được học bổng du học sang Bỉ. 

Ông tốt nghiệp tiến sĩ habin ngành vật lý hàng không và không gian tại Đại học Liège thuộc Vương quốc Bỉ. Ông đã có khoảng 40 năm giảng dạy và nghiên cứu trên đất Bỉ.

Trong thời gian đó, ông có 15 năm là giáo sư thực thụ và là trưởng Khoa cơ học phá huỷ thuộc Đại học Liège. Ông đã công bố hàng trăm công trình khoa học trong những lĩnh vực nghiên cứu của ông. Ngoài các học trò quốc tế, ông đã đào tạo cho Việt Nam hàng trăm thạc sĩ, tiến sĩ cơ học chất lượng quốc tế thông qua dự án nghiên cứu do ông chủ trì hoặc do ông giới thiệu ra nước ngoài.

Sự cống hiến của ông đối với khoa học và cộng đồng được ghi nhận qua Huy chương của Viện Hàn Lâm Khoa học, Văn học và Nghệ thuật Hoàng gia Bỉ năm 1984, Huy chương Lao động hạng nhất của Chính phủ Bỉ năm 1996, Huân chương “Đại sĩ quan của Vua Léopold II” Vương quốc Bỉ 1999, Bằng khen của Bộ Ngoại Giao Việt Nam năm 2001, Bằng khen của Ủy Ban Nhân Dân TP. HCM năm 2002, Huân chương Đại thần của Vương triều Bỉ năm 2010. Ông cũng được vinh danh là một trong 12 người nước ngoài làm cho nước Bỉ đổi thay. Ngoài nghiên cứu và giảng dạy cơ học, ông còn sáng tác nhạc và làm thơ. Nhiều tập thơ của ông đã được xuất bản.

Xin chân thành cảm ơn Giáo sư!

TS Lê Văn Út, Phần Lan

(C) bee.net.vn và levanut.wordpress.com