Từ cậu bé khuyết tật đến vị Giáo sư người Việt của Đại học y khoa UCLA
Bị bom đạn cướp đi đôi chân từ năm 11 tuổi giữa thời kỳ đất nước còn chiến tranh, cuộc đời cậu bé Huỳnh Phước Đương tưởng như đã an bài với số phận của một người khuyết tật. Sau hơn 20 năm vượt qua mọi khó khăn để học tập nghiên cứu trên đất Mỹ, anh đã trở thành một tiến sĩ tên tuổi được nhắc nhiều tại các hội thảo khoa học quốc tế. Giáo sư – Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương cũng là người có nhiều hoạt động giúp đỡ trẻ em và những người kém may mắn trong nước.
Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương sinh năm 1958 trong một gia đình nghèo ở Hội An. Cha mất sớm, người mẹ tảo tần nuôi bốn người con với những bữa cháo trắng, cá kho, mắm quẹt cùng với tình hình ly tán do chiến tranh nên đến năm 11 tuổi, cậu anh cả Đương cũng chỉ mới học xong lớp 1.
Huỳnh Phước Ðương vẫn nhớ những ngày đi đi chăn trâu, đào trộm khoai “vì đói và cả vì vui nữa”. Tuổi thơ với đói khát, với cơ cực nhưng tràn đầy niềm vui, hạnh phúc như vẫn in đậm trong ký ức.
Năm 1968, khi 11 tuổi, cậu bé Huỳnh Phước Ðương không may bị một viên đạn lạc xuyên vào cột sống. Toàn thân đau nhói, máu me đầy người và lịm đi, khi Đương tỉnh lại, cậu bé thấy mình nằm trong bệnh viện và hai chân đã mất hết cảm giác. Sau đó, Huỳnh Phước Ðương đã phải trải qua một giai đoạn gần 10 năm nằm liệt giường. Huỳnh Phước Ðương được đưa vào một bệnh viện của quân đội Mỹ tại Ðà Nẵng. Một ngày nọ, mẹ anh xuất hiện. Bà đã tìm ra anh sau gần ba tháng dò hỏi tin tức. “Má tôi khổ quá. Bà vừa đi bán cháo, vừa chăm sóc tôi”, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương bồi hồi kể lại.
Biết mình đã tàn phế và cảm nhận được sự cực khổ của mẹ, anh Ðương quyết định phải ra đi. “Phải rời Hội An thôi…”, anh nghĩ khi không đành lòng nhìn nỗi vất vả của mẹ vì mình. Và Huỳnh Phước Ðương Anh đã đi đến một quyết định mạo hiểm: “Tôi làm cho vết thương vỡ ra lại”, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương kể lại. Nhờ vết thương bị vỡ, anh Ðương đã được ra đi. “Từ Hội An, với vết thương “mới,” Huỳnh Phước Ðương được đưa ra Ðà Nẵng. Sợ trở về nhà sẽ thành gánh nặng cho mẹ, nên Huỳnh Phước Ðương đành phải khai không có gia đình để các tổ chức y tế nhận nuôi. “Tôi nói với họ rằng tôi không có thân nhân”, Huỳnh Phước Ðương cho biết.
Huỳnh Phước Ðương được đưa vào Sài Gòn. Tại Sài Gòn, vết thương của anh bắt đầu lành sau một tháng chữa chạy tại Bệnh viện Nhi Ðồng Quốc tế. Lúc đó là năm 1974, cậu bé Ðương bắt đầu bước vào tuổi trưởng thành, nhưng chỉ mới học lớp… một. “Tại mấy năm liền nằm bệnh viện có học hành gì đâu!”, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương cho biết. Khi chiến tranh chấm dứt vào tháng 4/1975, Huỳnh Phước Ðương theo một linh mục lên đường sang Mỹ. “Tôi vẫn khẳng định với họ rằng tôi không có gia đình”, Tiến sĩ Ðương kể lại.
Đến định cư ở Mỹ, ở tuổi 17, Huỳnh Phước Ðương bắt đầu đi học lại. Nhớ lại những ngày phải đối mặt với những con chữ lạ hoắc, những bài toán phức tạp, Tiến sĩ Ðương cười cho biết: “Lúc ấy tôi phải tham dự cuộc trắc nghiệm chỉ số thông minh IQ. Họ xếp tôi vào lớp dành cho trẻ chậm phát triển vì IQ thấp”. Rõ ràng, làm sao một cậu bé 17 tuổi, nhiều năm liền không đi học vì bệnh tật, lại có thể đạt được một chỉ số IQ cao trong một cuộc trắc nghiệm được soạn bằng tiếng Anh!
Và cậu học trò Huỳnh Phước Ðương bắt đầu cuộc chạy đua để giành lại thời gian đã mất. Chỉ trong một năm, sau khi hoàn tất chương trình tiểu học, với học lực xuất sắc, cậu bé “chậm phát triển” ấy đã được miễn các năm học tiếp theo để vào thẳng lớp 10. “Năm ấy tôi 19 tuổi, và tiết kiệm được năm năm học”, Tiến sĩ Ðương cười thú vị.
Với sự nỗ lực không ngừng, trong những ngày tháng đi học anh luôn là học sinh ưu tú với những thứ hạng cao. Huỳnh Phước Đương còn tham gia vào đội học sinh giỏi toán của trường để thi đấu với các trường khác và giành giải 3. Nói về bí quyết để kết thúc chương trình học phổ thông một cách xuất sắc, Tiến sĩ Đương cho biết: “Cũng chẳng phải giỏi gì. Học nhanh vì đầu óc đã phát triển, cộng thêm vốn liếng sách báo, truyện Tàu đọc trong mấy năm nằm bệnh viện…”.
Huỳnh Phước Ðương đã vượt qua những năm trung học tại Mỹ với những khả năng nổi bật để được nhận vào trường Đại học California, khoa. Bước vào ngưỡng cửa đại học, nhiều khó khăn mới lại xuất hiện trước chàng sinh viên Huỳnh Phước Ðương. Tiến sĩ Ðương cho biết: “Ngày ấy, các chính sách cho người khuyết tật ở Mỹ chưa hoàn hảo như bây giờ. Người ta không tin rằng về mặt sức khỏe, tôi có thể theo đuổi năm năm chương trình đại học.”
Dù vậy, chàng sinh viên khuyết tật Huỳnh Phước Ðương vẫn lần lượt tốt nghiệp cử nhân tại các Đại học California State University, Long Beach. Sau khi học xong cao học, Huỳnh Phước Ðương theo học tiếp chương trình Tiến sĩ ngành Sinh hóa, thần kinh tại Đại học University of California, Riverside. Theo anh Huỳnh Phước Ðương, thật ra, chương trình cao học chuyển tiếp vào tiến sĩ là giai đoạn “thử thách” mà trường đại học đặt ra cho Huỳnh Phước Ðương trước khi anh học lên tiến sĩ. Vượt lên mọi khó khăn, Huỳnh Phước Ðương đã hoàn tất xuất sắc chương trình đào tạo tiến sĩ ngành thần kinh học vào năm 1992 và trở thành Giáo sư tại Đại học UCLA California.
Hiện nay, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương là giáo sư thần kinh học (Neurodegenerative diseases) giảng dạy và nghiên cứu tại Đại học y khoa UCLA California. Lĩnh vực chính của anh là nghiên cứu về sự thoái hóa tế bào thần kinh. Anh cũng là nhà khoa học làm việc tại bệnh viện nổi tiếng Cedars Sinai, chuyên nghiên cứu về bệnh Parkinson và các yếu tố di truyền. Tên tuổi của tiến sĩ Huỳnh Phước Đương được nhắc nhiều tại các hội thảo khoa học quốc tế.
Sau khi tốt nghiệp tiến sĩ, Huỳnh Phước Ðương về Việt Nam lần đầu tiên thăm gia đình. Trên đường đi, anh nhìn thấy những người khuyết tật không có xe lăn, không có phương tiện di chuyển. Họ rất khó khăn. Trong làng anh cũng có người khuyết tật. Trên đường trở lại Mỹ, anh quyết định phải làm “một cái gì đó″ để giúp người khuyết tật trong nước.
Và Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương tham gia vào hội đồng quản trị của tổ chức từ thiện Chương trình Trợ giúp Xã hội cho Việt Nam (Social Assistance Program for Vietnam – SAP-VN), được thành lập năm 1992 bởi những sinh viên và chuyên gia ở Mỹ. Với trụ sở chính đặt tại Garden Grove, bang California, SAP-VN đã kết nối được những tấm lòng hảo tâm trong cộng đồng người Việt tại Mỹ nhằm giúp đỡ cho những người khuyết tật, nghèo khó tại Việt Nam, thực hiện được nhiều chương trình phẫu thuật cho trẻ khuyết tật, vá môi hở hàm ếch; Xây trường học cho các vùng sâu cùng xa; Khám chữa bệnh miễn phí; Trao tặng xe lăn, xe lắc cho người khuyết tật.
Từ đó, hằng năm, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương dành thời gian để về Việt Nam khoảng một tháng. Anh chia thời gian thành ba phần. Một phần dành cho trẻ em khuyết tật, một phần dành cho các hoạt động của tổ chức SAP-VN. Phần còn lại, anh dành cho gia đình và người mẹ già của anh tại làng quê miền Trung.
Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương đã đi đến nhiều quốc gia để tham gia hội thảo, thuyết trình khoa học nhưng vui nhất, hạnh phúc nhất với anh là được trở về Việt Nam để tham gia các chương trình từ thiện. Cũng với tấm lòng luôn hướng về quê hương, Tiến sĩ Huỳnh Phước Ðương dự định trong tương lai sẽ trở về sống ở Việt Nam. “Tôi sẽ về nhưng không phải đầu tư để kinh doanh mà nơi nào cần, ai cần, tôi sẽ cố gắng giúp…”, anh cho biết.
Vũ Anh Tuấn
(Nguonsang.com)
